: 1 Ngày soạn: 15/8/2011
Tiết PPCT: 1 Ngày dạy: 16/8/2011
BÀI 1: MEN DEN VÀ DI TRUYỀN HỌC
Mục tiêu:
học xong bài này HS phải đạt được những yêu cầu cơ bản sau:
Kiến thức:
Nêu được mục đích, nhiệm vụ và ý nghĩa của di truyền học
Hiểu được công lao và trình bày được phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menden
Hiểu và nêu được một số thuật ngữ, ký hiệu trong di truyền học
Kỹ năng:
Phát triển tư duy thực nghiệm
Thái độ:
Bồi dưỡng thế giới quan duy vật biện chứng
Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
Tranh phóng to H: 1.2 SGK
Tranh chân dung Menden
HS kẻ sẵn vào vở bảng:

Tính Trạng
Bản Thân Học Sinh
Bố
Mẹ

Hình Dạng Tai
Hình Dạng Mắt
Hình Dạng Mũi
Hình Dạng Tóc
Màu Mắt
Màu Da





Hoạt động dạy và học
Giới thiệu chương trình sinh học lớp 9
giới thiệu cấu trúc, nội dung yêu cầu của phần di truyền và biến dị
giới thiệu bài 1: Vì sao con cái sinh ra lại có đặc điểm giống hay khác bố mẹ?

HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

Di truyền học
Hoạt động 1: Mục đích, nhiệm vụ, ý nghĩa của di truyền học.
Yêu cầu HS sử dụng SGK




Giải thích: Thông tin di truyền (lưu trữ ở ADN ở tế bào). AND nhân đôi ( sự nhân đôi của NST ( sự phân bào (hình thức sinh sản của tế bào: Cơ sở cho sự sinh trưởng và phát triển của cơ thể)
Yêu cầu, hướng dẫn HS thực hiện phần yêu cầu ở SGK, sau đó nhận xét về đặc điểm DT và BD của bản thân

( Cơ sở vật chất nào trong cơ thể đóng vai trò trong DT – BD, xảy ra theo cơ chế nào và có tính quy luất ra sao (kiến thức về DT học



- Hỏi: Hãy rút ra kết luận về nhiệm vụ và ý nghĩa của DTH?
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH




Đọc thông tin trong SGK
+ Di truyền là …
+ Biến dị là …
+ Biến dị và di truyền là hai hiện tượng song song gắn liền với quá trình sinh sản






Đọc phần yêu cầu trong SGK, điền bổ sung các thông tin vào bảng (*)
Một vài HS đọc to thông tin đã làm
Nhận xét: Đặc điểm được di truyền, biến dị …




HS đọc thông tin về ý nghĩa của DTH, kể một vài thành tựu có liên quan đến DTH
Rút ra kết luận

Kết luận: DTH nghiên cứu cơ sở vật chất, cơ chế, tính quy luật của hiện tượng di truyền và biến dị. DTH có vai trò quan trọng không chỉ về lý thuyết mà còn có giá trị thực tiễn cho khoa học chọn giống và y học, đặc biệt là trong công nghệ sinh học hiện đại.


Menden – người đặt nền móng cho DTH
Hoạt động 2: Tìm hiểu về công lao và phương pháp phân tích giống lai của Menden
Giới thiệu chân dung – sơ lược tiểu sử nhà khoa học Menden:
+ Người đặt nền móng cho DTH
+ Có phương pháp nghiên cứu rất độc đáo.
Treo tranh 1.2 SGK
Hướng dẫn HS quan sát, phân tích hình vẽ
Hỏi: Nhận xét đặc điểm của từng cặp tính trạng đem lai?
Bổ sung
Yêu cầu HS sử dụng SGK



Phân tích: Menden chọn cây đậu Hà Lan vì dễ trồng dễ nghiên cứu, … Công trình của ông được công bố năm 1865 đến năm 1900 mới được KH thừa nhận do kiến thức TB học còn hạn chế.
- Yêu cầu HS rút ra nội dung PPPTGL





Nghe, quan sát




Quan sát tranh, đọc phần yêu cầu, thảo luận theo nhóm:

( Cặp tính trạng tương phản nhau


Đọc thông tin về phương pháp phân tích giống lai của Menden:
+ Đối tượng nghiên cứu, đặc điểm độc đáo, giá trị công trình nghiên cứu





- Rút ra 2 nội dung như SGK

Kết luận: Nội dung cơ bản của PPPTGL của Menden:
Lai các cặp bố mẹ khác nhau về một hoặc một số cặp tính trạng thuần chủng tương phản rồi theo dõi sự di truyền riêng rẽ của từng cặp tính trạng đó trên con cháu của từng cặp bố mẹ
Dùng toán thống kê để phân tích các số liệu thu được. Từ đó rút ra quy luật di truyền các tính trạng.

Một số thuật ngữ và ký hiệu cơ bản của DTH
Hoạt động 3: Tìm hiểu các thuật ngữ, ký hiệu cơ bản
Yêu cầu HS thống